Jack Ma: Tiểu sử, cuộc đời và những thành tựu nổi bật

Minh Vũ 8 giờ trước

Jack Ma tên thật là Mã Vân, sinh ngày mùng 10 tháng 9 năm 1964. Ông được biết đến là một doanh nhân, diễn giả, nhà từ thiện nổi tiếng. Đặc biệt, Jack Ma có tầm ảnh hưởng sâu rộng khắp các Châu lục, xếp thứ 8 trong Top 10 tỷ phú công nghệ giàu nhất trên thế giới (số liệu năm 2020). Hãy cùng Zicxa Books tìm hiểu chi tiết tiểu sử cuộc đời của ông qua bài viết này!

1. Tiểu sử

Câu chuyện về cuộc đời Jack Ma là điển hình trong vô vàn những câu chuyện về nhân vật tay trắng thành công. Sinh ra trong một gia đình nghèo ở Hàng Châu, Trung Quốc. Ông có một em gái và một người anh trai.

Từ nhỏ Jack Ma đã tỏ ra là một đứa trẻ thông minh, không thua kém bất kỳ một đứa trẻ nào. Mặc dù thân hình ông thuở thơ bé rất gầy gò, thế nhưng những vụ ẩu đả trong lớp ông thường xuyên tham gia. Tuổi thơ của ông trôi qua bình lặng như bao đứa trẻ khác, Jack Ma cũng thích chơi các trò chơi như chọi dế và có khả năng phân biệt các loại dế qua âm thanh.

Đặc biệt, thay vì ham chơi như bao bạn đồng trang lứa, ở tuổi ăn học ông rất thích tiếng anh, Jack Ma luôn cố gắng để giao tiếp thành thạo tiếng anh.

Jack Ma

Hình ảnh Jack Ma trong công việc hàng ngày

Trong nét tính cách của Jack Ma, một khi thích gì, muốn gì ông sẽ quyết tâm thực hiện cho bằng được. Vì đam mê tiếng anh, ông đã đi 70 dặm với chiếc xe đạp của mình để cải thiện tiếng anh cũng như phục vụ cho các đoàn du lịch. Suốt 9 năm dòng Jack Ma làm điều đó – một hướng dẫn viên du lịch miễn phí.

Và thành quả đã vượt sức mong đợi cho sự kiên trì ấy: Ông nói tiếng anh rất thành thạo, được giao tiếp học hỏi với những con người thành công khác. Hơn thế, nhờ công việc này, ông quen biết nhiều bạn bè hơn, nhất là được người bạn thân nước ngoài đặt cho cái tên Jack từ đây cái tên Jack Ma đã theo ông đến tận sau này, được người ta biết đến nhiều hơn là tên thật Mã Vân.

Ông luôn nghĩ: Nhà nghèo, không tiền, không mối quan hệ cách duy nhất giúp mình thay đổi vận mệnh chính là học tập. Ý thức được điều này, Jack Ma không ngừng vươn lên, nỗ lực khẳng định bản thân. Khi tốt nghiệp cấp 3, ông nộp đơn đăng ký thi Đại học. Thế nhưng thể chế giáo dục Trung Quốc luôn khắt khe trong việc tuyển sinh, vậy nên Jack Ma đã thi trượt hai lần.

Sau lần trượt ấy, quyết tâm học tập của ông càng ngày càng cao, đặt mục tiêu nhất định phải đỗ, cuối cùng Jack Ma đã mất 4 năm để ôn tập, thi và theo học trường Đại học Sư Phạm Hàng Châu. Trong quá trình học, ông là chủ tịch hội học sinh, tích cực tham gia các hoạt động của trường. Năm 1988, Jack Ma tốt nghiệp với bằng Cử nhân tiếng Anh.

Tốt nghiệp xong, ông giảng dạy môn tiếng anh và thương mại quốc tế tại Đại học Hàng Châu. Mặc dù với đồng lương ít ỏi 12 USD/ tháng nhưng ông rất yêu quý công việc này, bởi đó là đam mê của ông. Trước khi trở thành giảng viên, Jack Ma đã bị từ chối hàng chục lần thậm chí còn nhiều hơn thế, ngay cả khi nộp đơn vào làm tại KFC.

2. Sự nghiệp

Jack Ma thừa nhận trước đó mình không hề có kiến thức hay kỹ năng tin học hay lập trình gì cả. Tuy nhiên năm 1995, trong lần sang Mỹ ông được tiếp cận, tìm hiểu về Internet. Ông thử tìm trên mạng từ beer, có rất nhiều kết quả hiện ra từ khắp các quốc gia trên thế giới, song lại không có bia từ Trung Quốc; ông tiếp tục gõ “china” và không có một thông tin nào cho từ khóa này.

Từ đây Jack Ma bị thu hút bởi công nghệ, xem đó là cơ hội kinh doanh của mình. Ông cùng bạn quyết định tạo ra một trang Web liên quan đến Trung Quốc. Ngay khi giới thiệu website vào 9:40 sáng, tới 12:30 trưa, đã có Email từ các nhà đầu tư gửi đến ngỏ ý muốn tìm hiểu để đầu tư vào.

Cùng năm 1995, ông huy động được 20.000 đô la vốn cùng vợ và bạn cho ra đời công ty đầu tiên với ý định tập trung vào Internet. Công ty mang tên “China Pages” dành riêng để tạo trang web cho các công ty. Ba năm đi vào hoạt động, công ty đã cho lợi nhuận 5.000.000 nhân dân tệ tương đương 800.000 đô la Mỹ ở thời điểm đó. Tuy nhiên sau khi Trung Quốc yêu cầu thành lập liên doanh với một doanh nghiệp nước ngoài, Jack Ma đã từ bỏ công ty.

Thành công bước đầu với Internet, năm 1998 ông được bầu làm người đứng đầu một công ty do cơ quan “Trung tâm thương mại điện tử quốc tế Trung Quốc” đứng đầu.

Năm 1999, ở một căn hộ nhỏ tại quê nhà, ông cùng 17 người bạn của mình thành lập Alibaba. Số vốn ban đầu để đầu tư vào chợ điện tử này là 60.000 USD. Ngay khi ra đời, nền tảng đã thu hút một lượng đông đảo khách hàng trên khắp các Châu lục. Đến tháng 10/1999, Alibaba đã huy động được 20 triệu USD từ SoftBank và 5 triệu USD từ Goldman Sachs.

Jack Ma

Alibaba đã đưa ông trở thành một tỷ phú công nghệ

Từ năm 1999 đến năm 2000, tổ chức này đã nhận được khoản tài trợ 25 triệu đô la, tạo điều kiện giúp hoạt động kinh doanh của tổ chức sớm được mở rộng ra 240 quốc gia.

Không dừng ở đó, Jack mạnh bạo đầu tư vào kinh doanh điện tử – nơi mà ông dự đoán là một kế hoạch kiếm tiền tuyệt vời trong tương lai. Vì vậy, nhiều công ty đã ra đời: Taobao, Lyn Lynx, Ali Mama.

Là lãnh đạo của Alibaba, Jack Ma luôn tạo không khí vui vẻ cho nhân viên của mình. Công ty lần đầu có lãi, ông không ngần ngại đưa mỗi người một bình xịt sợi màu để chơi. Taobao ra mắt ông lại cùng nhân viên trồng cây chuối trong giờ giải lao để lấy năng lượng làm việc.

Trải qua nhiều năm phát triển, Alibaba ngày một lớn mạnh đem về cho ông và toàn thể nhân viên nguồn thu nhập kinh tế lớn. Jack được biết đến là gã khổng lồ kinh doanh dựa trên nền tảng Alibaba – Một tập đoàn thương mại điện tử hàng đầu Trung Quốc (2020). Công ty lớn mạnh tương tự như Amazon, nó giúp ông cùng cha đẻ của Amazon là Jeff Bezos đồng trở thành người nằm trong top giàu nhất thế giới.

Tại Alibaba Mã Vân nắm giữ 9% cổ phần. Đến năm 2012, Alibaba đã vượt quá 1 nghìn tỷ nhân dân tệ về khối lượng trao đổi. Năm 2014, tổ chức Alibaba thật sự là một công ty nổi bật, giữ vị trí quan trọng hàng đầu thế giới khi huy động được 25 tỷ đôla từ IPO.

Năm 2012, Jack rời vị trí CEO chỉ nắm giữ chức chủ tịch tại đây. Năm 2020, theo tờ Forbes tài sản của ông hiện là 38,8 tỷ USD.

3. Đời tư và cuộc sống gia đình

Jack Ma

Jack Ma và bã xã Trương Anh

Mặc dù nằm trong top những người giàu nhất thế giới, thế nhưng Jack Ma lại có cuộc sống vô cùng giản dị. Vị tỷ phú có sở thích đọc sách, chơi Poker, viết truyện, tập thái cực quyền và thiền.

Đặc biệt ông rất quan tâm tới môi trường sống, từ khi người thân của vợ ông mắc bệnh mà Jack nghi ngờ do ô nhiễm, ông đã chủ động đưa ra nhiều sáng kiến, tham gia vào các diễn đàn, tài trợ cho khu bảo tồn thiên nhiên ở Trung Quốc.

Năm 1988, ông Jack kết hôn với bà Trương Anh. Không phải ngẫu nhiên mà Jack Ma có thể giữ vững quan điểm: “Điều quan trọng nhất khi trở về nhà là phải có một chiếc giường êm và trên giường là một người vợ tốt”. Bà Trương Anh là người vợ có ngoại hình bình thường, nhưng sẵn sàng yêu, nhận lời lấy một người đàn ông tay trắng. Họ đến với nhau vào thời điểm khi cả hai đều là giáo viên với mức lương ít ỏi. Cả hai gắn bó, cùng trải qua những ngày khó khăn. Khi công ty phiên dịch bị thua lỗ, bà Trương Anh đã làm nghề bán hoa, bán quần áo… để trả nợ cùng chồng.

Trương Anh sẵn sàng làm lái xe riêng đưa chồng đi làm, từ bỏ công việc lúc bấy giờ hỗ trợ Jack Ma. Thiếu vốn, kinh tế eo hẹp bà không ngần ngại trở thành một tạp vụ, người nấu ăn, chăm sóc chồng. Mỗi ngày Trương Anh đều chuẩn bị cơm ngon, canh ngọt để chờ Jack Ma về. “Phía sau một người đàn ông thành đạt, luôn có bóng dáng của một người phụ nữ”.

Jack Ma ít khi công khai gia đình của mình trên mạng xã hội hay báo chí. Theo thông tin từ báo chí Trung Quốc hai người họ đã có với nhau 3 người con: 2 gái, 1 trai. Gần như mọi thông tin về 2 con gái của họ được giấu nhẹm đi, chưa một lần thiên kim tiểu thư của họ xuất hiện trước truyền thông.

Chỉ duy nhất có con trai họ tên Mã Nguyên Khôn được tiết lộ đôi chút. Được biết Nguyên Khôn sinh năm 1992, vào thời điểm mà cả cha mẹ cậu đang bắt đầu sự nghiệp. Khi đó, công việc làm Jack Ma và Trương Anh bỏ bê việc chăm sóc cậu bé. Ngày ấy, căn nhà nhỏ của ông Jack trở thành phòng làm việc của hơn 30 người, Nguyên Khôn phải ở trong nhà suốt với vú nuôi. Lên lớp mẫu giáo cậu được gửi học nội trú, cuối tuần mới được gặp ba mẹ vì gia đình quá bận rộn.

Đến 10 tuổi, Nguyên Khôn nghiện game. Người ta cho rằng, cậu bé là vật thế thân cho sự nghiệp của cha mẹ cậu, chơi game giúp cậu bé lấp đầy sự thiếu thốn. Bà Trương Anh cũng từng thừa nhận: Trong gia đình Jack Ma không phải là người cha tốt. Sau cùng bà đã rời chức Tổng giám đốc tại Alibaba để lui lại chăm sóc con cái.

4. Bài học về thành công từ Jack Ma

Jack Ma

Jack Ma cùng những bài học sâu sắc

Những người thành công luôn là tấm gương để chúng ta học hỏi. Học hỏi những gì họ đã làm, họ đã nếm trải để có được tri thức cho bản thân:

4.1. Nắm bắt lấy cơ hội

Tuổi trẻ có nhiều cơ hội hãy thử và sai, điều quan trọng là mỗi người phải rút ra cho mình một kinh nghiệm sau lần sai đó và tiếp tục đứng lên. Ông khuyên giới trẻ phải biết tự tạo cơ hội cho mình sau đó nắm bắt cơ hội. Luôn cố gắng làm những điều mà người khác không thể làm hoặc ít làm, phấn đấu làm tốt nhất có thể việc mà mọi người đều làm được.

Hơn thế phải luôn kiên trì, nhẫn nại. Như Jack ma đã bị 30 lần từ chối nhận làm việc, song ông vẫn không bao giờ từ bỏ. Ông dạy mọi người phải biết đối mặt với khó khăn, quyết không bỏ cuộc.

4.2. Bài học về tinh thần đồng đội

“Muốn đi nhanh thì hãy đi một mình, muốn đi xa thì hãy đi cùng nhau”. Theo ông, thành công không phải là bản thân kiếm được bao nhiêu tiền ở hiện tại mà là việc bạn có đội ngũ hỗ trợ mình ra sao. Đội ngũ đó có thể là người không giỏi nhưng phải luôn là người phù hợp nhất có chung mục tiêu, chí tiến thủ. Bạn sẽ sánh bước cùng họ trên con đường sự nghiệp sau này, cùng nhau vượt qua thử thách.

4.3. Không than vãn và luôn lắng nghe người khác than phiền

Jack Ma cho biết: Những nhân vật ông biết như Bill Gates, Steve Jobs, Warren Buffett… không bao giờ phàn nàn về bất kỳ điều gì trong cuộc sống. Đó là một phẩm chất tạo nên thành công sau này của họ.

Thế nên, ông khuyên các bạn trẻ hãy thôi than phiền về những điều nhỏ nhặt trong cuộc sống. Thay vào đó bạn nên lắng nghe lời góp ý, than vãn của người khác để giúp họ giải quyết các vấn đề ấy.

4.4. Không biết không xấu hổ, xấu hổ là khi biết mình không biết mà tỏ ra biết

Năm 2017, Jack Ma sang Việt nam. Trong cuộc đối thoại với sinh viên Việt Nam một bạn sinh viên hỏi ông câu hỏi liên quan đến Bitcoin, nhưng Jack Ma đã từ chối trả lời và thừa nhận không hiểu về lĩnh vực này. Ông thẳng thắn chia sẻ việc không biết một lĩnh vực nào đó không có gì đáng xấu hổ, bởi kiến thức là hô hạn chẳng có ai mà biết tất cả mọi thứ cả.

Tuy nhiên chúng ta ỷ lại vào việc không biết mà lười tìm tòi thì đó mới xấu hổ. Điều buồn hơn nữa là với những vấn đề không biết mà lại tỏ ra là biết thì rất nguy hiểm thay vì vậy ta nên im lặng mà tìm hiểu thêm về nó.

4.5. Muốn thành công, bạn hãy học từ những sai lầm của người khác

Chúng ta thường được người ta khuyên, dạy về các khóa học thành công, làm sao để thành công… Nhưng ít ai để ý đến những câu chuyện thất bại từ các vị tỷ phú, chuyên gia người đã từng thành công.

Jack Ma khuyên bạn phải học cả từ những thất bại của người khác. Luôn nghiên cứu, tìm tòi những lý do đưa đến sự thất bại của họ để biết cách tránh hay tìm hướng đi mới. Có như vậy bước đường thành công của bạn sẽ thuận lợi hơn.

5. Câu nói nổi tiếng

Jack Ma từng trải qua nhiều thất bại để trở thành tỷ phú như ngày hôm nay. Kinh nghiệm, trải nghiệm của ông đều được thực tế tôi luyện, chứng minh. Đặc biệt nó được Jack Ma đúc kết lại qua các câu nói truyền cảm hứng nổi tiếng:

Jack Ma

Jack Ma cùng những câu nói truyền cảm hứng

6. Giải thưởng

Năm 2005, tạp chí “Tuần lễ kinh doanh” bình bầu Jack Ma là “Doanh nhân của năm” và có mặt trong danh sách “25 doanh nhân quyền lực nhất Châu Á”.

Năm 2009, trong tạp chí Time Jack Ma nằm trong danh sách “100 người có ảnh hưởng nhất thế giới”. Gã khổng lồ Internet cũng được bầu chọn là “Nhân vật kinh tế năm 2009 của CCTV: Lãnh đạo doanh nghiệp của giải thưởng thập kỷ”.

Năm 2014, tạp chí Forbes đã gọi ông là người đàn ông quyền lực thứ 30 trên thế giới.

Ông được trao giải thưởng “Doanh nhân của năm” tại lễ trao giải Asian Awards năm 2015.

Jack Ma là người dám nghĩ, dám làm, thành công hoàn toàn xứng đáng thuộc về ông. Hi vọng qua bài viết về tiểu sử của ông, bạn đọc sẽ có được những thông tin hữu ích về vị tỷ phú này.